- Zdaniem Bonikowskiej rozmowy USA i Rosji mogłyby dotyczyć także surowców i stref wpływów
- Ekspertka wymieniła Nord Stream 2 jako jeden z hipotetycznych elementów ewentualnego porozumienia energetycznego
- Według Bonikowskiej wsparcie Europy utrudnia narzucenie Ukrainie porozumienia ustalonego wyłącznie przez USA i Rosję
- Nord Stream 2 nie uzyskał certyfikacji i od 2022 roku nie został uruchomiony
Rozmowy nie tylko o Ukrainie
Dr Małgorzata Bonikowska, politolożka i prezes Centrum Stosunków Międzynarodowych, oceniła w programie „Express Biedrzyckiej”, że rozmowy USA i Rosji mogą dotyczyć czegoś więcej niż zakończenia wojny w Ukrainie. Jej zdaniem administracja Donalda Trumpa uznaje Rosję za ważnego partnera ze względu na jej zasoby surowcowe i znaczenie w globalnej rywalizacji, także w kontekście Chin.
Bonikowska zastrzegła, że nie wiadomo, co dokładnie mogłoby znaleźć się w ewentualnym porozumieniu obejmującym także Europę. Wśród możliwych tematów wymieniła ropę, gaz, metale szlachetne, bezpieczeństwo kontynentu oraz strefy wpływów. Jej zdaniem Waszyngton i Moskwa mogłyby rozmawiać o znacznie szerszym układzie niż samo zawieszenie broni czy pokój w Ukrainie.
Nord Stream 2 wśród możliwych tematów rozmów
Bonikowska wskazała jako hipotetyczny wariant przejęcie lub zakup przez stronę amerykańską infrastruktury Nord Stream 2. W takim scenariuszu USA mogłyby kupować rosyjski gaz, a następnie sprzedawać go odbiorcom w Europie. Nie ma jednak informacji potwierdzających, że taki plan jest przedmiotem konkretnych negocjacji.
Nord Stream 2 to gazociąg łączący Rosję z Niemcami przez Morze Bałtyckie, którego budowę ukończono, ale który nie został uruchomiony. Od 2022 roku nie uzyskał certyfikacji. Jego operatorem była spółka Nord Stream 2 AG powiązana z Gazpromem. Ewentualne zmiany właścicielskie lub handlowe musiałyby uwzględniać status prawny gazociągu oraz sankcje międzynarodowe, które wcześniej go objęły.
Ukraina i Europa nie są tylko tłem rozmów
Zdaniem Bonikowskiej USA i Rosji najłatwiej byłoby prowadzić rozmowy wyłącznie między sobą. Nie udało się jednak całkowicie pominąć ani Ukrainy, ani Europy. Zdolność Ukrainy do dalszej obrony oraz pomoc finansowa i polityczna ze strony państw europejskich utrudniają narzucenie jej rozwiązań ustalonych wyłącznie przez Waszyngton i Moskwę.
Ekspertka oceniła, że presji wywieranej na Ukrainę mogłaby towarzyszyć oferta gwarancji bezpieczeństwa. Europie można byłoby z kolei przedstawić perspektywę tańszej energii. Jej zdaniem taki sposób działania mógłby osłabić sprzeciw części państw wobec porozumienia korzystnego dla Rosji. Europejskie zaangażowanie wynika jednak również z troski o bezpieczeństwo całego kontynentu.
Jak Europa może uniezależnić się od mocarstw?
Zdaniem Bonikowskiej Polska powinna wzmacniać Europę, aby była ona zdolna bronić własnych interesów i nie znalazła się w strefie wpływów innych mocarstw. Ważnym elementem takiej polityki są zróżnicowane źródła energii oraz rozwój infrastruktury dla zielonej energii.
Transformacja energetyczna wymaga jednak czasu i dużych nakładów. W najbliższych latach Europa nadal będzie zależna od importu surowców. Dlatego ewentualne ustalenia USA i Rosji w sprawie energii mogłyby wpłynąć na ceny energii w Europie, bezpieczeństwo dostaw oraz pozycję polityczną europejskich państw.
Więcej na ten temat usłyszysz w poniższym nagraniu: