- Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski nadał jednej z jednostek wojskowych nazwę "Bohaterów UPA", uzasadniając to chęcią przywrócenia tradycji narodowego wojska, co wywołało silne oburzenie w Polsce ze względu na historyczną odpowiedzialność UPA za masowe zbrodnie na ludności polskiej na Wołyniu.
- Z sondażu Pollster wynika, że zdecydowana większość Polaków uważa, iż Ukraina powinna oficjalnie przeprosić za decyzję dotyczącą nadania jednostce wojskowej imienia bohaterów UPA.
- W odpowiedzi na decyzję Zełenskiego, prezydent Polski Karol Nawrocki odebrał mu Order Orła Białego, co doprowadziło do jego zwrotu przez stronę ukraińską oraz do zwracania ukraińskich odznaczeń przez innych polskich polityków, takich jak Jarosław Kaczyński i Mariusz Błaszczak.
W sondażu przeprowadzonym przez instytut badań Pollster dla "Super Expressu" zadano pytanie: "Czy Ukraina powinna oficjalnie przeprosić Polaków za decyzję dotyczącą nadania jednostce wojskowej imienia bohaterów UPA?" Zdecydowanie tak odpowiedziało 57 proc. ankietowanych, a raczej tak 25 proc.. Przeciwnego zdania było 8 proc. (raczej nie) i 3 proc. (zdecydowanie nie). 17 proc. respondentów nie miało zdania lub nie wiedziało, jak odpowiedzieć na to pytanie. Jak widać, większość społeczeństwa nie ma wątpliwości co do ewentualnych przeprosin.
Decyzja prezydenta Ukrainy
Wołodymyr Zełenski zdecydował o nadaniu jednej z formacji wojskowych Sił Zbrojnych Ukrainy nazwy "Bohaterów UPA". Ukraińska Powstańcza Armia, do której odnosi się ta decyzja, jest historycznie obciążona odpowiedzialnością za masowe zbrodnie dokonane na ludności polskiej na Wołyniu. Prezydent wyjaśnił swoją decyzję, wskazując, że uczynił to "w celu przywrócenia historycznych tradycji narodowego wojska oraz uwzględniając wzorowe wykonywanie powierzonych zadań podczas obrony integralności terytorialnej i niepodległości Ukrainy".
Aleksander Kwaśniewski dobitnie o obecnych relacjach polsko-ukraińskich. "Bardzo mi smutno"
Uhonorowanie jednostki wojskowej tak kontrowersyjną nazwą spotkało się z ostrzeżeniami ze strony środowisk historycznych. Eksperci w dziedzinie historii przypominają, że w lipcu 1943 roku Ukraińska Powstańcza Armia przeprowadziła skoordynowany atak na około 150 miejscowości zamieszkanych przez Polaków. Wydarzenia te miały miejsce w ówczesnych powiatach włodzimierskim, horochowskim, kowelskim i łuckim, na terenie dawnego województwa wołyńskiego, obecnie znajdującego się w granicach Ukrainy.
Za tę zbrodnię, powszechnie określaną jako rzeź wołyńska, odpowiedzialni byli członkowie Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (OUN)—B (frakcji Bandery) oraz podległa jej Ukraińska Powstańcza Armia.
Order Orła Białego
W odpowiedzi na decyzję prezydenta Zełenskiego o nazwaniu ukraińskiej jednostki wojskowej imieniem „Bohaterów UPA”, prezydent Polski Karol Nawrocki podjął decyzję o odebraniu prezydentowi Zełenskiemu Orderu Orła Białego. Następnego dnia, w sobotę, Wołodymyr Zełenski poinformował o odesłaniu Orderu prezydentowi Karolowi Nawrockiemu.
Oświadczył, że przed zwrotem Orderu do Kancelarii Prezydenta RP, przedstawiciele Ukrainy próbowali załagodzić spór i wyjaśnić stanowisko Kijowa. Sam Zełenski miał wówczas proponować spotkanie i wspólną konferencję prezydentowi Karolowi Nawrockiemu. Kancelaria Prezydenta RP przedstawiła jednak w tej sprawie odmienną wersję wydarzeń, zaprzeczając ukraińskim twierdzeniom.
Teraz z kolei polscy politycy, jak Jarosław Kaczyński czy Mariusz Błaszczak, zdecydowali się odesłać Ukrainie ordery, jakimi zostali uhonorowani przez ten kraj.
Sondaż zrealizowany przez Instytut Badań Pollster w dniach 19-21 czerwca 2026, na reprezentatywnej próbie 1045 dorosłych Polaków.
W naszej galerii zobaczysz relacje Wołodymyra Zełenskiego z polskimi prezydentami: