18 listopada 2026 roku w warszawskim Klubie Książki Empik odbyło się spotkanie autorskie poświęcone książce Krzysztofa Gawkowskiego „Niewidzialna rewolucja. Jak AI przejmuje świat”. Publikacja ukazała się nakładem wydawnictwa Helion 12 listopada 2026 roku, a podczas wydarzenia rozmowę z autorem poprowadził Sławomir Sierakowski.
Książka opisuje, jak sztuczna inteligencja wchodzi w codzienność, gospodarkę, rynek pracy, ochronę zdrowia, administrację i cyberbezpieczeństwo. Jej autor wskazuje też na rosnącą rolę algorytmów w kształtowaniu treści, wyborów i decyzji podejmowanych przez ludzi.
„Skrzat w cieniu”
Gawkowski w rozmowie z Super Expressem porównał AI do „skrzata”, który jest obecny wokół nas, choć często pozostaje niewidoczny. Jak mówił, technologia działa w tle telefonów, tabletów i innych urządzeń, dlatego kluczowe jest, aby to człowiek decydował o jej roli, a nie algorytm „gdzieś w cieniu”.
Sztuczna inteligencja jest jak taki skrzat. Wiemy, że jest, ale nie zawsze ją widzimy i warto, żebyśmy my decydowali, co ten skrzat chce z nami zrobić, a nie skrzat, gdzieś w cieniu będzie o nas decydował. Sztuczna inteligencja jest jak niewidzialna bańka. Wiemy, że może przynieść sporo radości, ale mnoży też ryzyka. I o tym jest ta książka, o tej rewolucji, która się dzieje, która dotyczy zdrowia, edukacji, pracy, dotyczy rolnictwa i sportu - zaznaczył minister cyfryzacji.
Wicepremier zwrócił również uwagę, że nie ma dzisiaj dziedziny życia, w której nie ma sztucznej inteligencji. "To wszystko odbywa się w tle, na naszych telefonach, urządzeniach, tabletach, to odbywa się tam, gdzie nie widzimy. A to jest najciekawsze i o tym opowiada książka. Gdzie sztuczna inteligencja spotyka się z naszym życiem, jak je zmienia i do czego to może doprowadzić? Pyta pani, czy kontrolujemy swoje życie, jeszcze tak. Ta książka ma nam dać odpowiedź, co zrobić, żeby w przyszłości ją kontrolować" - podkreślił.
Zdaniem Krzysztofa Gawkowskiego granice stosowania AI powinien wyznaczyć człowiek. Sztuczna inteligencja nie powinna też mieć wolności słowa, ponieważ jest to prawo przynależne wyłącznie ludziom.
To człowiek musi narysować, naszkicować zasady etyczne, które będą mówiły: „Tutaj pozwalam wkraczać w sztucznej inteligencji, a to jest tylko pole zagwarantowane dla mnie” - mówił.
Zaznaczył, że brak kodeksu etycznego i regulacji może sprawić, że kiedyś będzie „za późno” na wprowadzenie kontroli. Rewolucja AI, jak ocenił, dzieje się już teraz - choć często poza polem widzenia społeczeństwa.
Regulacje i „czerwony przycisk”
Gawkowski określił siebie jako zwolennika sztucznej inteligencji, wskazując na jej potencjał w odkrywaniu chorób, tworzeniu nowych leków i wspieraniu leczenia. Jednocześnie uznał, że technologia musi być regulowana.
Musi być regulowana tak, żeby to człowiek miał ostatecznie czerwony przycisk, żeby wyłączyć algorytmy, żeby można było sprawdzać, kto te algorytmy pisze i od czego te algorytmy zależą.
Jego zdaniem państwo powinno dysponować narzędziami prawnymi pozwalającymi kontrolować wpływ AI na obywateli. Ostateczna decyzja, czy korzystać z tej technologii, ma jednak należeć do człowieka.
Zaufanie, deepfake’i i przyszłość naszej pracy
W rozmowie pojawił się też temat zaufania, które Gawkowski nazwał „walutą” współczesnego świata. Ostrzegał, że deepfake’i, generowane filmy i manipulowane zdjęcia mogą wpływać na opinie o polityce, gospodarce i społeczeństwie. Dzisiaj powinniśmy mieć zasadę wpojoną w głowie tego ograniczonego zaufania - mówił wicepremier, przypominając, że modele AI mogą „halucynować”, czyli podawać nieprawdziwe informacje.
W jego ocenie AI powinna wspierać analizę, ale nie może być automatycznie traktowana jako źródło prawdy ani wyznacznik trendów. Ważne są oznaczanie treści, wskazywanie dezinformacji oraz umiejętne korzystanie z modeli językowych.
Gawkowski wskazał, że AI może przynieść „wielki skok zawodowy” i skrócić czas pracy, podobnie jak wcześniejsze rewolucje przemysłowe. Jednocześnie dostrzega ryzyko utraty miejsc pracy, problemów z przekwalifikowaniem oraz trudności w rozpoznawaniu nowych zagrożeń.
Może być wielką rewolucją w wydłużeniu życia człowieka, szansą na to, że będziemy lepiej, łatwiej żyli, bo będziemy łatwiej walczyli z chorobami, ale może być też ryzykiem - mówił.
Dlatego, jego zdaniem, konieczna jest już teraz rozmowa o skutkach AI oraz edukacja społeczeństwa, zwłaszcza w zakresie tego, jak technologia powstaje i w jaki sposób wchodzi w codzienne życie.