Dzwony kościelne na cenzurowanym. Czy wielowiekowa tradycja zostanie uznana za zwykły hałas?

2026-10-22 14:59

Dźwięk dzwonów kościelnych, od wieków wpisany w krajobraz Polski, staje się przedmiotem urzędniczych kontroli. Coraz częściej jest traktowany jak zwykły hałas, co może prowadzić do administracyjnego ograniczenia ich używania. W tej sprawie do rządu trafiły pytania o to, czy przepisy nie są wykorzystywane do walki z tradycją.

Zabytkowy dzwon zawieszony w kamiennym oknie wieży. O sporze o hałas dzwonów kościelnych przeczytasz na SE Polityka.
Autor: AI/ Wygenerowane przez AI AI wygenerowany obraz do artykułu
  • Urzędnicy coraz częściej interpretują dźwięk dzwonów kościelnych jako zwykłą emisję hałasu, taką samą jak z zakładu przemysłowego.
  • Zdaniem autora interpelacji, może to być próba instrumentalnego wykorzystania prawa do wypierania symboli religijnych z przestrzeni publicznej.
  • Ministerstwo Klimatu i Środowiska musi odpowiedzieć, czy zamierza zmienić przepisy, aby chronić wielowiekową tradycję.

Dzwony jak fabryczny komin? Poseł alarmuje o niepokojącej praktyce

Poseł Michał Woś w interpelacji skierowanej do ministra klimatu i środowiska zwraca uwagę na narastający problem. Jego zdaniem dźwięk dzwonów kościelnych, będący od stuleci elementem polskiego dziedzictwa kulturowego i religijnego, jest coraz częściej traktowany przez urzędników wyłącznie jako problem emisyjny. Wskazuje, że dźwięk ten wyznaczał rytm życia lokalnych wspólnot i towarzyszył najważniejszym wydarzeniom, a dziś jest sprowadzany do kategorii zwykłego hałasu.

Jak podkreśla poseł, obowiązujące Prawo ochrony środowiska pozwala kwalifikować dzwony jako źródło hałasu i w przypadku przekroczenia norm wydawać decyzje ograniczające ich działanie. W ocenie autora interpelacji taka interpretacja jest niepokojąca, ponieważ abstrahuje od funkcji, historii i charakteru dzwonów, traktując je na równi z instalacjami przemysłowymi generującymi ciągłą uciążliwość.

„Ideologizacja prawa”. Czy urzędnicy prowadzą walkę światopoglądową?

W interpelacji pojawia się zarzut o „ideologizację stosowania prawa”. Zdaniem posła Wosia nie musi ona polegać na zmianie przepisów, ale na ich interpretacji. Twierdzi on, że jeśli urzędnicy konsekwentnie wybierają najbardziej restrykcyjną wykładnię, która w praktyce ogranicza tradycyjne formy praktyk religijnych, to prawo ochrony środowiska staje się narzędziem w sporach światopoglądowych.

Poseł argumentuje, że państwo nie powinno poprzez interpretację przepisów administracyjnych dokonywać „cichej zmiany kulturowego charakteru przestrzeni publicznej”. Zwraca uwagę, że ocena oddziaływania dzwonów powinna uwzględniać ich historyczny charakter, krótką częstotliwość bicia oraz fakt, że mieszkańcy od pokoleń funkcjonują w ich otoczeniu. Jak stwierdza, „wieloletniej tradycji nie można uznać za uciążliwość tylko dlatego, że można ją zmierzyć w decybelach”.

Rząd musi się tłumaczyć. Padły konkretne pytania o przyszłość dzwonów

W związku ze swoimi obawami poseł skierował do resortu klimatu i środowiska serię szczegółowych pytań. Chce dowiedzieć się między innymi, ile postępowań administracyjnych w sprawie hałasu emitowanego przez dzwony kościelne prowadzono w ostatnich latach i ile z nich zakończyło się ograniczeniem ich używania.

Michał Woś pyta również, czy ministerstwo uważa za prawidłowe traktowanie dźwięku dzwonów według tych samych kryteriów co hałasu przemysłowego. Domaga się informacji, czy resort zamierza podjąć działania legislacyjne, aby jednoznacznie uregulować status dzwonów, na przykład poprzez wyłączenie ich spod niektórych przepisów o hałasie, a także czy planuje wydać wytyczne dla urzędników, by uwzględniali ich kulturowy i religijny charakter.

Interpelacja posła Michała Wosia zwraca uwagę na spór dotyczący miejsca symboli i praktyk religijnych w przestrzeni publicznej w kontekście przepisów o ochronie środowiska.

Odpowiedź ministerstwa wskaże, jakie jest oficjalne stanowisko rządu w tej sprawie i czy planowane są zmiany w prawie mające na celu ochronę dźwięku dzwonów jako elementu dziedzictwa kulturowego.

Player otwiera się w nowej karcie przeglądarki