Burza wokół Zełeńskiego. Czesi chcą odebrać mu najwyższe odznaczenie

Kolejny kraj chce odebrać order

Polityczna burza wokół prezydenta Ukrainy nie cichnie. Tym razem głosy krytyki płyną z Czech. Tamtejszy ruch SPD zapowiedział działania, które mają doprowadzić do odebrania Wołodymyrowi Zełenskiemu Orderu Białego Lwa – jednego z najważniejszych odznaczeń przyznawanych przez państwo czeskie.

Co ciekawe, inicjatorzy pomysłu otwarcie wskazują, że inspiracją była decyzja podjęta wcześniej w Polsce przez prezydenta Karola Nawrockiego.

Chcą apelu do prezydenta Czech

Poseł i lider ugrupowania SPD, Jindřich Rajchl, zapowiedział, że jego klub parlamentarny będzie zabiegał o przyjęcie przez czeską Izbę Poselską apelu do prezydenta Czech.

Adresatem takiego wezwania miałby być Petr Pavel, który mógłby podjąć decyzję w sprawie odznaczenia przyznanego ukraińskiemu przywódcy.

Polityk zapowiedział również, że temat zostanie poruszony podczas posiedzenia rady koalicyjnej.

„Nie możemy milczeć”

Rajchl uzasadnia swój pomysł historycznymi argumentami.

– Nie możemy milczeć, gdy nasz najwyższy order państwowy posiada osoba, która nazywa jednostki wojskowe imionami nazistowskich potworów – powiedział czeski parlamentarzysta.

Polityk nawiązał do działalności UPA i podkreślał, że jej ofiarami byli nie tylko Polacy i Żydzi, ale również obywatele dawnej Czechosłowacji.

Order za odwagę podczas wojny

Wołodymyr Zełenski otrzymał Order Białego Lwa w październiku 2022 roku z rąk ówczesnego prezydenta Czech, Miloš Zeman.

Uzasadnienie było jednoznaczne. Czesi docenili postawę ukraińskiego przywódcy po rozpoczęciu rosyjskiej inwazji. Zełenski nie opuścił Kijowa mimo zagrożenia i odrzucił propozycję bezpiecznej ewakuacji.

To właśnie za odwagę i przywództwo w czasie wojny przyznano mu jedno z najwyższych państwowych wyróżnień.

Problem? Przepisy mogą stanąć na przeszkodzie

Media w Czechach zwracają uwagę, że realizacja postulatu SPD może nie być łatwa.

Obowiązujące przepisy przewidują możliwość odebrania odznaczenia przede wszystkim w sytuacji, gdy jego posiadacz zostanie prawomocnie skazany przez sąd. W przypadku Zełenskiego taka sytuacja nie zachodzi.

Dlatego nawet jeśli polityczny nacisk będzie rósł, droga do odebrania orderu może okazać się bardzo skomplikowana.

W Polsce nie było pełnej zgody

Czeski polityk przekonywał, że decyzja Karola Nawrockiego spotkała się w Polsce z pełnym poparciem sceny politycznej. Tak jednak nie było.

Krytycznie wypowiadał się między innymi premier Donald Tusk, który ostrzegał przed pogłębianiem napięć między Warszawą a Kijowem.

Głos zabrali także inni politycy oraz eksperci od polityki zagranicznej, wskazując, że spory symboliczne mogą mieć wpływ na relacje między oboma państwami.

Spór, który wykracza poza granice

Jeszcze niedawno dyskusja o odznaczeniach dla Wołodymyra Zełenskiego toczyła się głównie w Polsce. Teraz temat przeniósł się także do Czech.

Czy zakończy się jedynie polityczną debatą, czy doprowadzi do konkretnych działań? Na razie wiadomo jedno – sprawa wywołuje coraz większe emocje i daleko wykracza poza kwestie samych orderów.