- Przywódcy 22 państw członkowskich UE, w tym premier Polski, wystosowali wspólny list do instytucji unijnych, wyrażając determinację w zapobieganiu podważaniu integralności zewnętrznych granic Wspólnoty, co miało miejsce w hiszpańskiej eksklawie Ceuta.
- Sygnatariusze listu zaapelowali o natychmiastowe zwołanie nadzwyczajnej wideokonferencji ministrów spraw wewnętrznych UE, aby wspólnie ocenić sytuację i uzgodnić skoordynowaną europejską reakcję na kryzys migracyjny.
- Liderzy podkreślili, że nie można pozwolić na stworzenie wrażenia, iż nielegalny wjazd do Unii Europejskiej może prowadzić do legalnego pobytu, co mogłoby zachęcać do dalszych prób niekontrolowanego przekraczania granic.
List jest bezpośrednią odpowiedzią na incydenty, które miały miejsce w Ceucie w ostatnich dniach. W czwartek i piątek około 60 tysięcy nielegalnych imigrantów przedostało się z Maroka do hiszpańskiej eksklawy, zamieszkałej przez 83 tysiące osób. Hiszpańskie Ministerstwo Spraw Wewnętrznych podało w piątek 31 lipca wieczorem, że zdecydowana większość migrantów została już zawrócona do Maroka. Według danych hiszpańskiego rządu, bilans ofiar śmiertelnych kryzysu migracyjnego w Ceucie wynosi 67 osób. Wśród nich znaleźli się zarówno ci, którzy utonęli, jak i ci, którzy zginęli w panice podczas prób przekraczania bariery falochronowej.
Inicjatywa stworzenia listu wyszła od szefowych rządów Włoch i Danii, Giorgii Meloni i Mette Frederiksen. Dokument został zaadresowany do przewodniczącego Rady Europejskiej Antonio Costy, przewodniczącej Komisji Europejskiej Ursuli von der Leyen oraz premiera Irlandii, Micheala Martina, który sprawuje rotacyjne przewodnictwo w UE. Pod listem podpisało się 22 prezydentów lub premierów państw członkowskich. Wśród sygnatariuszy zabrakło przywódców Irlandii (adresat), Hiszpanii (kraj bezpośrednio dotknięty), a także Francji, Luksemburga i Portugalii. Sygnatariusze listu zaapelowali również do prezydencji irlandzkiej w Radzie Unii Europejskiej o natychmiastowe zwołanie nadzwyczajnej wideokonferencji ministrów spraw wewnętrznych. Celem spotkania ma być wspólna ocena sytuacji i uzgodnienie skoordynowanej europejskiej odpowiedzi.
Przywódcy wyrazili głębokie zaniepokojenie sytuacją w Ceucie. Podkreślili determinację w zapobieganiu próbom podważania integralności granic zewnętrznych przez przemytników. Zauważyli, że niedawne orzeczenie hiszpańskiego Sądu Najwyższego, które zakazuje automatycznego odsyłania migrantów przybywających drogą morską, mogło zostać wykorzystane do sprowokowania ostatnich wydarzeń.
Strategia przeciwdziałania nielegalnej migracji
W dokumencie liderzy podkreślili konieczność aktywnego zapobiegania nielegalnej migracji i nieustannej walki z nią. Postulowali koordynację działań, wzmocnienie granic zewnętrznych oraz zajęcie się czynnikami przyciągającymi, takimi jak legalizacja dużej liczby migrantów o nieuregulowanym statusie.
- Równocześnie mamy obowiązek skutecznie zapobiegać nielegalnej migracji i nieustannie z nią walczyć poprzez koordynację naszych działań, wzmocnienie naszych granic zewnętrznych oraz zajęcie się wszystkimi obszarami polityki, które mogą stanowić czynniki przyciągające, takie jak legalizacja bardzo dużej liczby migrantów o nieuregulowanym statusie - czytamy.
Konsekwencje
Przywódcy ostrzegli przed negatywnymi konsekwencjami niekontrolowanych przekroczeń granic i instrumentalizacji migracji. Wyrazili obawę, że takie zdarzenia mogą stworzyć wrażenie, iż nielegalny wjazd do UE może prowadzić do legalnego pobytu, co zachęcałoby do dalszych prób i podważało zaufanie do wspólnej polityki migracyjnej.
Polscy strażacy lecą do Hiszpanii! Czeka ich miesiąc w ekstremalnych warunkach
- Nie możemy pozwolić, aby niekontrolowane masowe przekraczanie granic, instrumentalizacja migracji lub inne zagrożenia hybrydowe stworzyły wrażenie, że nielegalny wjazd do Unii Europejskiej jest możliwy. Że nielegalny wjazd migranta może przekształcić się w legalny pobyt. Takie postrzeganie zachęcałoby do dalszych prób, podważało zaufanie do naszej wspólnej polityki migracyjnej i miało konsekwencje dla wszystkich państw członkowskich - napisano.
Pilna reakcja
W liście zaznaczono, że ostatnie wydarzenia wymagają natychmiastowej i skoordynowanej reakcji na szczeblu europejskim. Z zadowoleniem odnotowano ścisłą współpracę Hiszpanii i Maroka, która umożliwiła szybki powrót wielu osób, które nielegalnie przekroczyły granicę.
Przywódcy ponowili apel o zwołanie nadzwyczajnej wideokonferencji ministrów spraw wewnętrznych, aby wspólnie ocenić sytuację i uzgodnić europejską odpowiedź. Wśród proponowanych działań znalazły się: szybka mobilizacja dostępnych instrumentów UE, wsparcie dla Hiszpanii w przywróceniu kontroli granicznych, zwiększone wsparcie ze strony Frontexu oraz analiza skuteczności współpracy UE z Marokiem.
- W świetle powagi sytuacji zwracamy się do irlandzkiej prezydencji w Radzie Unii Europejskiej o zwołanie w trybie pilnym nadzwyczajnej wideokonferencji ministrów spraw wewnętrznych. Spotkanie to powinno umożliwić wspólną ocenę sytuacji oraz uzgodnienie skoordynowanej europejskiej reakcji, w tym szybką mobilizację dostępnych instrumentów UE oraz niezbędne wsparcie dla Hiszpanii w celu przywrócenia skutecznej kontroli zewnętrznej granicy Unii zapobieżenia dalszym niekontrolowanym przekroczeniom granicy. Ministrowie powinni w szczególności rozważyć zwiększone wsparcie ze strony Frontexu oraz skuteczność współpracy UE z Marokiem - zaznaczono.
Wzmocnienie kontroli granicznych
Potwierdzono również gotowość do podjęcia wszelkich niezbędnych środków, zgodnych z prawem Unii i zasadami strefy Schengen, w celu zapewnienia porządku publicznego i przeciwdziałania zagrożeniom wynikającym z wtórnych przemieszczeń. Wskazano na możliwość wzmocnienia lub ponownego wprowadzenia tymczasowych kontroli na granicach wewnętrznych.
Stanowisko Polski
Maciej Duszczyk, wiceszef MSWiA odpowiedzialny za politykę migracyjną, poinformował za pośrednictwem platformy X, że polskie ministerstwo aktywnie uczestniczyło w pracach nad listem we współpracy ze Stałym Przedstawicielstwem Polski przy UE i partnerami europejskimi. Podkreślił, że list stanowi praktyczne odzwierciedlenie zaniepokojenia oraz pełnej solidarności w walce z nielegalną migracją.
Podcasty
Playlisty tematyczne
